TEOM ile Doğrudan Kütle Ölçümlü PM Monitörü

TEOM nasıl çalışır?

TEOM, titreşen elemanlı mikro terazi (Tapered Element Oscillating Microbalance) anlamına gelir. Ölçümün kalbinde bir ucu sabitlenmiş, diğer ucunda filtre bulunan konik bir cam eleman vardır. Eleman, doğal frekansında titreşir. Numune havası filtreden geçirilirken partiküller filtrede birikir ve elemanın kütlesi arttıkça titreşim frekansı düşer.

Frekanstaki değişim, fiziksel bir kural olarak eklenen kütle ile doğrudan ilişkilidir. Birikmiş kütle bu ilişkiden hesaplanır ve örneklenen hava hacmine bölünerek derişim bulunur. Yöntem, kütleyi doğrudan ölçtüğü için partikülün rengi veya yapısına bağlı kalibrasyon katsayısı gerektirmez.

Ne ölçer, nerede kullanılır?

TEOM, havadaki partikül maddenin kütle derişimini sürekli ölçer. Başlık seçimine göre PM10, PM2,5 veya PM1 fraksiyonları izlenir. Kullanım alanları:

• Hava kalitesi izleme istasyonları
• Kentsel ve endüstriyel çevre ölçüm ağları
• Araştırma ve saha kampanyaları

Avantajlar ve sınırlamalar

Doğrudan kütle ölçümü, ışık saçılımı gibi dolaylı yöntemlere göre kalibrasyon bağımlılığını azaltır ve sürekli, yüksek zaman çözünürlüklü veri sağlar. Filtre değişimi aralıklıdır, bu da gözetimsiz çalışma süresini uzatır.

Sınırlamalar: numune akışının nem ve sıcaklık kontrolü ölçümde belirleyicidir. Uçucu bileşenler (örneğin amonyum nitrat ve bazı organikler) numune ısıtıldığında kaybolabilir; bu nedenle referans yöntemle karşılaştırma ve uygun düzeltme faktörleri önemlidir. Titreşim, sıcaklık dalgalanması ve filtre doygunluğu ölçüm kararlılığını etkiler.

İlgili standartlar

Referans gravimetrik yöntem EN 12341, otomatik ölçüm sistemlerinin uygunluk değerlendirmesi EN 16450 ile tanımlıdır. Cihaz tipi onayları EN 15267 sertifikasyon sistemi kapsamında ele alınır.

Seçim ve uygulama notları

Seçim yaparken hedef fraksiyon (PM10, PM2,5, PM1), numune nem kontrolü ve istasyon montaj yapısı değerlendirilir. Cihazın izleme ağındaki referans ölçümlerle periyodik karşılaştırılması ve filtre değişim takvimi, veri kalitesi için bakım planının parçasıdır.

Tetra ve TEOM monitörleri

Tetra, Türkiye’de TEOM monitörlerinin tedariki, kurulumu, devreye alınması, kalibrasyonu ve servisini yürütür. Ürün gamında Thermo Scientific TEOM 1405 ortam partikül monitörü bulunur; US EPA PM10 birinci kademe ve PM-1 SCC başlıkları ile yapılandırılır. Tetra, TEOM monitörünü hava kalitesi ölçüm istasyonu kabinlerine entegre eder.